Rząd USA wymusza blokadę Anthropic. Claude Fable 5 oraz Mythos 5 znikają z sieci

Amerykański Departament Handlu oraz organy bezpieczeństwa narodowego wymusiły na firmie Anthropic nagłe ograniczenie dystrybucji jej najnowszych systemów sztucznej inteligencji. Oficjalnym powodem decyzji jest ryzyko obejścia zabezpieczeń Claude Fable 5, które mogłoby pozwolić zagranicznym hakerom na niekontrolowane przejmowanie systemów informatycznych. Urzędowy nakaz administracyjny dotyczył wyłącznie zakazu udostępniania technologii podmiotom spoza USA. Ze względu na architekturę chmurową i brak możliwości natychmiastowego wdrożenia selektywnych blokad geograficznych, Anthropic musiał jednak podjąć drastyczny krok i całkowicie wyłączyć modele Fable 5 i Mythos 5 dla wszystkich klientów na świecie.

Decyzja rządu wywołała natychmiastowy opór producenta.

Przedstawiciele Anthropic poinformowali, że administracja państwowa nie przedstawiła konkretnych, unikalnych podatności systemu. Urzędnicy powołali się na ogólne wykrycie metody typu jailbreaking, która pozwala ominąć fabryczne filtry bezpieczeństwa. Twórcy oprogramowania zweryfikowali przesłaną demonstrację ataku i ogłosili, że wskazane błędy są proste, znane już wcześniej i możliwe do odtworzenia również na konkurencyjnych modelach, które wciąż pozostają publicznie dostępne bez żadnych ograniczeń.

Blokada Claude Fable 5 to kolejny etap eskalacji konfliktu między rządem Donalda Trumpa a sektorem nowoczesnych technologii. Konflikt zaostrzył się, gdy ówczesny sekretarz obrony Pete Hegseth nadal Anthropic status zagrożenia dla łańcucha dostaw. To pierwszy przypadek w historii USA, gdy amerykańska spółka technologiczna otrzymała etykietę bezpieczeństwa zarezerwowaną dotychczas wyłącznie dla podmiotów z krajów wrogich geopolitycznie.

Oznacza to całkowity zakaz wdrażania rozwiązań firmy w strukturach federalnych.

Anthropic skierował sprawę do sądu, oskarżając Pentagon o działanie bez podstaw prawnych. Sędzia federalny wydał tymczasowe zabezpieczenie, zawieszając wykonalność dyrektywy Departamentu Obrony. Dzięki temu agencje rządowe i wykonawcy wojskowi mogą formalnie korzystać z systemów Claude, jednak najnowsza decyzja Departamentu Handlu o blokadzie eksportowej Fable 5 de facto uniemożliwia eksploatację oprogramowania.

Kontrowersje wokół Claude Fable 5 wynikają bezpośrednio z jego ponadprzeciętnych zdolności operacyjnych. Przed czerwcową premierą Anthropic przeprowadził zamknięte testy, udostępniając system wybranym organizacjom badawczym. Firma sama przyznała w oficjalnych komunikatach marketingowych, że stworzyła model zbyt potężny, by bezpiecznie wypuścić go na rynek, co wywołało zarzuty o stosowanie agresywnego marketingu.

Liczby pokazują jednak realną skalę problemu.

Państwowy Instytut Bezpieczeństwa AI w Wielkiej Brytanii przeprowadził niezależne audyty nowego oprogramowania. Z oficjalnego raportu tej instytucji wynika, że Claude Fable 5 potrafi samodzielnie zidentyfikować, wykorzystać i przełamać zabezpieczenia systemów teleinformatycznych w 73 procentach prób. Profesor Gina Neff z Queen Mary University w Londynie wskazuje, że tak wysoka skuteczność oznacza całkowitą zmianę reguł gry w cyberbezpieczeństwie i stawia rządy przed wyzwaniami, na które nie ma procedur.

Nagłe zablokowanie dostępu do amerykańskich modeli wywołało natychmiastową reakcję w Brukseli. Unia Europejska wynegocjowała dostęp do wcześniejszego modelu Mythos na początku czerwca, po wielotygodniowych rozmowach dwustronnych. Rzecznik Komisji Europejskiej Thomas Regnier oświadczył, że urzędnicy analizują sytuację, a całe zdarzenie dowodzi konieczności budowy europejskiej suwerenności technologicznej.

Unia wdrożyła już specjalne pakiety regulacyjne i finansowe. Ich celem jest radykalne uniezależnienie gospodarki 27 państw członkowskich od systemów sztucznej inteligencji oraz infrastruktury serwerowej pochodzącej z USA i Azji. Eksperci z London School of Economics zauważają, że odcięcie europejskich firm od amerykańskich innowacji może spowolnić rozwój lokalnego sektora cyfrowego.

Ostatnie wydarzenia obnażają główny mankament systemów scentralizowanych – administracja państwowa potrafi je sparaliżować jedną decyzją administracyjną. Podczas gdy Anthropic musiał natychmiast wyłączyć swoje serwery, globalne sieci blockchain udowadniają pełną odporność na cenzurę ze względu na swój rozproszony charakter.